KNAW

Ga direct naar de inhoud
Ga direct naar de site navigatie
Ga direct naar zoeken

Nummer 3

Demos, bulletin over bevolking en samenleving, jaargang 33, nummer 3, maart 2017

Inhoud:

[PDF volledig nummer]

  Demos

GOUDEN TIJDEN, SLECHTE TIJDEN ...
WAT BRENGT DE VERGRIJZING ONS?


 

NICOLE VAN DER GAAG & JOOP DE BEER

De meeste demografen zijn het er wel over eens dat de levensverwachting verder zal toenemen en dat de bevolking zal vergrijzen. Maar er is minder eensgezindheid over de gevolgen van deze vergrijzing. Is de toekomst grijs en somber en zien we vooral problemen, of betekent de toename van de levensverwachting goed nieuws en gaan we gouden tijden tegemoet? Welke toekomst werkelijkheid wordt, is uiteraard onzeker, maar als we passief afwachten in de veronderstelling dat alles vanzelf wel goed komt, zouden we weleens van een koude kermis thuis kunnen komen.

[PDF volledig artikel]


 

TOEKOMSTIGE LEVENSVERWACHTING VAN 90 JAAR NIET OPZIENBAREND


 

FANNY JANSSEN

Volgens onderzoekers van het Imperial College in Londen zal de levensverwachting van Zuid-Koreaanse vrouwen in 2030 de 90 passeren. Bovendien zal in geïndustrialiseerde landen het verschil in levensverwachting tussen mannen en vrouwen kleiner worden. De resultaten, gepubliceerd in het gezaghebbende tijdschrift The Lancet, kregen veel media-aandacht, maar zijn eigenlijk helemaal niet zo opzienbarend. Aan de gehanteerde methode, die binnen de demografie zeker vernieuwend is, zitten bovendien nog wel wat haken en ogen.

[PDF volledig artikel]


 

AOW-ERS IN DE AANVULLENDE BIJSTAND


 

HARRY VAN DALEN

De Algemene Ouderdomswet (AOW) is een volksverzekering waarmee iedere ingezetene van Nederland verzekerd is van een inkomen op zijn oude dag. Om voor een volledige AOW in aanmerking te komen moet men in de vijftig jaar voorafgaand aan de AOW-leeftijd in Nederland gevestigd zijn geweest. Zo niet, dan wordt de AOW-uitkering gekort met 2 procent voor ieder jaar dat men in het buitenland verbleef. Immigranten komen in de regel op een volwassen leeftijd naar Nederland en hebben daarom vaak te maken met een onvolledige opbouw van hun AOW-rechten.

[PDF volledig artikel]


 

SAMENWONEN: VROEGER EN NU


 

JARL MOOYAART

Tegenwoordig gaan bijna alle stellen eerst samenwonen voordat men trouwt. Een belangrijke reden waarom mensen niet direct in het huwelijksbootje stappen is omdat ze eerst willen uitproberen of ze echt bij elkaar passen. Toch was nog geen eeuw geleden ongetrouwd samenwonen zeer ongepast.

[PDF volledig artikel]


 

COLUMN - BASISINKOMEN: RECHTSE WOLF IN LINKSE SCHAAPSKLEREN


 

JOOP SCHIPPERS

Diverse gemeenten in Nederland willen door invoering van een voorwaardelijk basisinkomen een eind maken aan de beschamende vertoning dat langdurig werklozen honderden sollicitatiebrieven de deur uitdoen en hoogstens – en dan vaak nog bij vergissing – één keer voor een gesprek worden uitgenodigd. Anderen willen nog een stap verder gaan en alle burgers voorzien van een onvoorwaardelijk basisinkomen. Een basisinkomen bijvoorbeeld ter hoogte van het sociaal minimum, oftewel een kleine duizend euro per maand, stelt in principe iedereen in staat zijn/haar eigen keuzes te maken om tijd te besteden aan leren, zorgen, betaald werk of vrijwilligerswerk. Dat zou de afhankelijkheid van het verrichten van loonarbeid verminderen en leiden tot gelukkiger mensen en een relaxtere samenleving waar meer ruimte is voor wat er in het leven echt toe doet.

Voor- en tegenstanders zijn het er min of meer over eens dat in Nederland een basisinkomen van bijna duizend euro per maand – na verrekening van allerhande besparingen – al snel 100 miljard euro op jaarbasis kost. Dat vergt of een drastische inperking van de verzorgingsstaat of forse verhoging van belastingen, zoals de btw die verhoudingsgewijs zwaar drukt op lage inkomens. Vooral voor laag opgeleiden met zorgtaken zal het basisinkomen de rol overnemen van de vanuit emancipatiehoek lang bestreden ‘aanrechtsubsidie’: op korte termijn wordt het aantrekkelijk om je met je basisinkomen van de arbeidsmarkt terug te trekken, met allerlei schadelijke loopbaanconsequenties op lange termijn. Ten slotte ondermijnt een basisinkomen het streven naar integratie van mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Werkgevers kunnen zich immers eenvoudig verschuilen achter “maar u heeft toch een basisinkomen?”

Hoewel de voorstanders van een basisinkomen vooral te vinden zijn aan de linkerzijde van het politieke spectrum lijkt bij de onverhoopte invoering ervan vooral rechts zich de vingers te kunnen aflikken.

Joop Schippers is hoogleraar Arbeidseconomie aan de Universiteit Utrecht

[PDF column]

[PDF volledig nummer]

Kruimelpad:
  1. Home
  2. DEMOS
  3. Jaargang 2017


Ga terug naar de bovenkant van deze pagina
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie
Ga terug naar zoeken